Spirituele boekreview: Boeddha (Manga)
Spirituele boekreview: Boeddha (Manga)

Spirituele boekreview: Boeddha (Manga)

Spirituele boekreview: Boeddha (Manga)
Lang, lang geleden… in een ver, ver oord in het mystieke India leefde er eens een prins. Volgens zijn vader, de huidige koning van een machtig gedeelte uit het land, was zijn zoon voorbestemd om een groot heerser te worden die het rijk met harde hand in zijn macht zou behouden. Maar God had andere plannen voor Siddharta Gautama… Al sinds hij jong was, ging zijn leven gepaard met allerlei lichamelijke kwaaltjes en was hij vaak zwak, ziek en misselijk.
Maar naarmate de jaren verstreken en Siddharta ouder en wijzer werd, liet hij zich leiden door zijn hart en niet door zijn hoofd. Dit is het verhaal van Siddharta Gautama die uiteindelijk dankzij verlichting De Boeddha werd. Er zijn al vele boeken over het levensverhaal van Boeddha geschreven, maar geen enkele is zo bizar, komisch, hartverwarmend en uniek als dit boek! In feite was mijn intro misleidend! Want… deze boekreview dekt namelijk niet helemaal de lading, omdat het over een heuse Manga gaat. Een Manga is een comic of stripboek van Japanse komaf.

Deze comics uit het Land van de Rijzende Zon zijn geschreven door de briljante schrijver en tekenaar Osama Tezuka. In maar liefst acht delen, die per deel gemiddeld tussen de 350 en 450 bladzijden tellen, wordt het levensverhaal van de Indiase prins Siddharta Gautama verteld, waarbij hij in de loop der jaren langzaam transformeert tot Boeddha. Uiteraard wordt dit gedaan met een flinke dosis fantasie en doldwaze karakters die het verhaal tot een ware traktatie maken.
Zo is er… en… die een grote rol spelen in het hele verhaal. Het leuke van deze comics is het feit dat het hardcovers zijn, waarbij ze luxe aanvoelen. Eenmaal de serie compleet, is het aan te raden om ze in een boekenkast te zetten waarbij iedereen ze kan zien.  Naast elkaar vormen ze namelijk in drievoud Boeddha’s gezicht, waarbij hij evolueert van jonge prins naar de zoekende monnik waarnaar hij uiteindelijk verlichting bereikt en De Boeddha wordt.

Osamu Tezuka… Wie?!
Manga’s oftewel Japanse comics mogen dan niet bijster populair zijn in ons koele kikkerlandje, maar de liefde voor de Japanse cultuur neemt hier wel steeds meer toe. Dit is vooral te merken door de alsmaar groeiende gemeenschap cosplay fanaten die in het verleden vooral georganiseerd werden op kleine schaal. Maar tegenwoordig zie je steeds meer liefhebbers die zich maar al te graag heisen in een kostuum van hun meest geliefde game, comic of film character.
Denk hierbij vooral aan de Dutch Comic Con en het First Look Event die ieder jaar worden georganiseerd in Nederland. Dit gezegd hebbende, is er één bijzondere striptekenaar van Japanse afkomst, die in zijn geboorteland al seen ware godheid wordt gezien. Ik heb het hier over niemand minder dan Osamu Tezuka die vanaf zijn debuut in 1946 tot aan zijn overlijden in 1989 veelal de Manga scene domineerde met zijn eigenzinnige en authentieke werken. De liefde van Japanners gaat zelfs zo ver, dat er een museum helemaal aan hem is geweid, genaamd: (hoe kan het ook anders?!) het Osamu Tezuka Museum! Niet voor niets werd deze man liefkozend “Manga no Kami- sama” genoemd, oftewel “God van manga”. Osamu werd in Japans tweede grootste stad, Osaka, geboren.

Maar werd getogen in het nabijgelegen stadje genaamd Takarazuka, waarbij hij opgroeide in een welvarende en hogere middenklasse. Zijn ouders hadden een grote liefde voor kunst, waarbij de jonge Osamu al vroeg te maken kreeg met de creatieve en beeldende vorm van verhalen vertellen. Zijn moeder was erg passievol over drama en zijn vader van film. Mede hierdoor tekende de jonge Japanner al op vroege leeftijd alsof zijn leven er vanaf hing. Hij toonde toen al aan dat hij over een opmerkelijk talent beschikte…
In zijn tienerjaren maakte hij de militarisering van Japan mee, waarbij propaganda steeds meer aanhang kreeg. Ook worstelde hij zich door de dramatische gevolgen heen van de Tweede Wereldoorlog, waarbij hij getuige was van de luchtaanval op Osaka. Deze gebeurtenissen tekenden hem voor de rest van zijn leven, waardoor hij bewust werd van het belang om vrede en respect voor alle levende wezens te verkondigen. Deze mindset kom je onder andere als een rode draad tegen in veel van zijn Manga’s en andere artistieke werken. Waar Osamu zijn inspiratie voor alle characters en verhalen vandaan kwamen, heeft hij te danken aan het Amerikaanse dramaverhaal. In de US was entertainment in de vorm van kunst, film en comics erg populair bij het volk.
De jonge Osamu werd naar eigen zeggen erg geïnspireerd door tekenaar Carl Barks met zijn Dagobert Duck strips, waarbij hij voornamelijk de emotie en beweeglijkheid probeerde na te bootsen in zijn geheel eigen en unieke manier. Grappig weetje: in 1945 werd de toen 17- jarige Osamu, vanwege een landelijk tekort aan artsen in Japan, toegelaten werd tot de Universiteit van Osaka. Hier studeerde hij vervolgens zeven lange jaren geneeskunde, om zichzelf in 1952 tot arts te kunnen benoemen. Gelukkig heeft geen levend wezen ooit hem in een witte overal gespot. Na zijn diploma is Osamu gaan doen wat hij altijd al heeft willen doen: tekenen! Wat zich nu eenmaal in het hart bevindt, is niet uit het hoofd te praten…

Wie was Boeddha?
Het verhaal van Boeddha is niet iets wat je in detail kan beschrijven op één A4tje… gelukkig maar! Veel mensen hebben tegenwoordig wel iets van deze verlichte prins in huis. Of het nu een beeldje is, een schilderij of een kussen; Boeddha is alom vertegenwoordigd in veel Nederlandse huishoudens. Het aparte en (misschien ook wel mijn ogen dan) bizarre is dat weinig mensen weten waar Boeddha nu eigenlijk voor staat, wie hij was en wat zijn verhaal nu daadwerkelijk is! Om even een persoonlijk voorbeeld te geven: tijdens een BBQ uitje met mijn familie, zag ik dat mijn tante haar hele huis vol (nee, echt letterlijk VOL met hoofdletters) had ingericht met Boeddha artikelen!
Denk aan vele schilderijen, kussenslopen, beeldjes en meer. Zelfs op het toilet kon je niet aan de ‘zen- meester’ ontkomen! Dit is natuurlijk wel handig, wanneer je kringspieren de behoefte hebben om zich uit het lijden ‘te bevrijden’ uiteraard…

Maar goed, back on topic! Ik vroeg mijn tante vervolgens beleefd waarom ze zoveel Boeddha in huis had. Schichtig keek ze om zich heen, om al stamelend de indruk te geven dat ze eigenlijk mijn vraag wilde vermijden, zoals Boeddha dit het liefst met het lijden wilde doen. “Nou… gewoon. Omdat het mooi is!”, was haar reply. Snel sprong ik in op haar antwoord door te vragen of ze wel wist wie Boeddha was en waar hij voor vocht zijn hele leven lang. Mijn tante gaf vervolgens de indruk hier geen behoefte aan te hebben en het te laten voor wat het is. Hoe kun je je halve huis met iets inrichten, terwijl je niet eens weet wat de diepere betekenis is ervan?!

Misschien ben ik wel iets te zweefteverig hiervoor, maar beter iets te veel kennis hebben van iets, dan je hele leven onwetend zijn… Maar om even antwoord te geven op de prangende vraag: wie was Boeddha nu eigenlijk dan? Het antwoord in een notendop luidt dan ook: een Indiase prins genaamd Siddharta Gautama die op zijn 29e levensjaar paleis en haard verlaat, inclusief vrouw en net geboren zoon, om op zoek te gaan naar de zin van het menselijk leven. Tijdens zijn lange zoektocht ging het hem voornamelijk om bevrijd te worden van het ‘lijden’ waar mensen hun hele leven gebogen onder gaan. Denk hierbij bijvoorbeeld aan wanneer je een nieuwe auto wilt; je lijdt dan geestelijk omdat je niet tevreden bent met je huidige vervoermiddel. Of wanneer je in een derde wereldland woont en geen geld hebt om genoeg te eten; je lijdt dan letterlijk honger. Of wanneer je een relatie met een partner hebt die je mishandelt, maar je te bang bent om het huwelijk te verbreken i.v.m. culturele, maatschappelijke of religieuze redenen; dit kan zowel fysiek als geestelijk lijden voorstellen…
Siddharta ging maar liefst zes lange jaren in ballingschap en zonderde zich met een aantal metgezellen af van de bewoonde wereld om te vasten, te mediteren en zich bewust te worden om uiteindelijk te ontwaken van de illusie waarin wij allemaal leven. Uiteindelijk wist de Indiase prins zich los te worstelen van zijn demonen om uiteindelijk ‘zonder goddelijke’ interpretatie, verlichting te bereiken. Dit gebeurde uiteindelijk tijdens een meditatie onder een zogeheten bodhiboom. Boeddha betekent dan ook in letterlijke zin: hij die verlicht is en de fundamentele kennis van het leven volledig omvat en dus belichaamt. In feite heeft ieder mens een stukje Boeddha in zichzelf en heeft het de mogelijkheid om zonder tussenkomst van een hogere macht, verlichting te bereiken. Het is dus in wezen geen titel, maar verwijst naar iemands staat of niveau van ontwaakt zijn…

Anachronistische humor
Wat zeer kenmerkend is aan deze Manga’s en wat bijna in ieder deel terugkomt zijn de vele anachronistische humoristische opmerkingen, die her en der in de verhaallijn zijn gepropt. De term ‘anachronistisch’ staat voor: In strijd met de heersende tijdrekening. Om dit wat duidelijker te verkondigen, hieronder een klein voorbeeld:

Vaak wordt er verwezen naar moderne techniek, zoals films, televisie, de tekenaar Osamu Tezuka zelf of auto’s. Al deze dingen bestonden uiteraard niet toen in Boeddha’s tijdperk (ca. 450 v.Chr. tot ca. 370 v.Chr.). Deze tegenstrijdigheden maken de absurde Japanse humor alleen nog maar vreemder, maar wel op een positieve manier! Regelmatig wordt je hierdoor enorm verrast en had ik persoonlijk het gevoel even bewust te worden van het verhaal en het tijdperk waar ik momenteel in leef.
Ik kan me voorstellen dat niet iedereen hiervan houdt, omdat er ook de kans bestaat dat je even ‘uit’ het verhaal wordt getrokken. Uiteraard is deze Manga omtrent het levensverhaal van Boeddha niet berust op 100% waarheid. Integendeel zelfs! Maar in grote lijnen kom je wel te weten hoe India er in die tijd uitzag en in wat voor wereld Boeddha zich bevond en waar hij ongeveer mee te maken kreeg. Weet wel dat humor in deze Manga een cruciale rol speelt. Wil je dus liever iets realistischer lezen, dan is deze Manga helaas niets voor jou…

Documentaire over Osuma Tezuka
Nieuwsgierig geworden naar de wereldberoemde Japanse striptekenaar en kunstenaar? Dan is hieronder een hele documentaire te bekijken over het leven van Osamu Tezuka. Geniet van het opzienbarende leven in maar liefst drie kwartiertjes!

Is deze Manga- reeks onmisbaar in je boekenkast?
Alleen al om de mooie covers zou deze Manga reeks voor je boekenkast een kleurrijke toevoeging zijn! But let’s be real… mocht je niet zo visueel ingesteld zijn en liever je eigen en unieke fantasie tot de verbeelding wil laten spreken, dan zijn deze comics wellicht niets voor jou. Ook zijn de illustraties niet ingekleurd, waardoor het wel een meer epische vertoning qua sfeer wordt, wat opzicht ook wel weer past bij het verhaal overigens.
Maar hierdoor komt het verhaal wel wat minder tot leven naar mijn mening dan wanneer het ingekleurd zou zijn. Weet hierbij in ieder geval, dat de constante Japanse humor de boventoon voert in plaats van het daadwerkelijke verhaal van Boeddha. Opzicht is hier niets mis mee, want het is een ware traktatie om de vele verschillende en boeiende karakters te zien verschijnen, in ieder van de acht delen. Boeddha’s levensverhaal wordt op zeer unieke en eigenwijze manier ten leven getekend dankzij de Osamu Tezuka, waarbij je je echt even helemaal waant in het oude India… maar dan Manga stijl!

+ een ware klassieker onder de Manga’s
+ leuke humor
+ maar liefst acht delen waardoor het verhaal omtrent Boeddha uitgebreid tot haar recht komt
+ eenmaal de serie compleet, wordt je boekenkast getrakteerd op een fraaie tekening van Boeddha, weergegeven op de zijkant

zwart/ wit tekeningen
door de anachronistische humor kun je soms even ‘uit het verhaal’ getrokken worden
prijs per deel is € 17.50, maal acht delen wordt in totaal € 140,-! Wellicht iets te prijzig?

– Geschreven door Geoffrey de Jong –


Productinformatie

Auteur: Osamu Tezuka
Taal: Nederlands
Vertaald door: Gerard van Buuren
Afmetingen: 34x202x153 mm
Gewicht: 721,00 gram
Inclusief: Inclusief kaart
Geschikt voor: 13 – 15 jaar
Druk: 1
ISBN10: 9024554772
ISBN13: 9789024554775
Product breedte: 153 mm
Product hoogte: 34 mm
Product lengte: 205 mm

  • Category : Boekreviews
  • Date : 30 november 2018